Tổng Thống Trump Nói Nước Đôi Về Chuyển Giao Quyền Lực ôn Hoà Nếu Thất Cử – VOA

Tổng Thống Trump Nói Nước Đôi Về Chuyển Giao Quyền Lực ôn Hoà Nếu Thất Cử – VOA

Một bản tin của Reuters nói Tổng Thống Hoa Kỳ Donald Trump hôm 23/9 từ chối cam kết chuyển giao quyền lực một cách ôn hòa nếu ông thua đối thủ đảng Dân Chủ Joe Biden vào ngày 3/11.“Chúng ta sẽ phải xem điều gì sẽ xảy ra”, Reuters dẫn lời ông Trump, ứng cử viên của Đảng Cộng Hòa, nói với các phóng viên tại Tòa Bạch Ốc khi được hỏi liệu ông có cam kết chuyển giao quyền lực ôn hoà hay không.CNBC dẫn lời tổng thống Mỹ nói tiếp rằng “Các lá phiếu là một thảm họa”, và cho rằng có lẽ ông Trump đề cập đến các lá phiếu gửi qua đường bưu điện, mà ông đã nhiều lần lên án là dễ bị gian lận, dù ông không đưa ra bằng chứng. Khi phóng viên đề cập đến chuyện “nhiều người đang nổi loạn”, ông Trump trả lời rằng “Hãy bỏ đi các lá phiếu, và quý vị sẽ có một cuộc sống rất yên bình, sẽ không có sự chuyển giao, thành thật mà nói, sẽ chỉ có sự tiếp nối”.“Các lá phiếu nằm ngoài tầm kiểm soát”, CNBC dẫn lời Tổng Thống Trump nói, sau đó ông nói thêm rằng “Đảng Dân chủ biết điều đó hơn bất kỳ ai khác”.Ban vận động của ông Biden đã đưa ra tuyên bố đáp lại việc ông Trump từ chối cam kết chuyển giao quyền lực ôn hoà nếu thất cử, rằng “Người dân Mỹ sẽ quyết định cuộc bầu cử này. Và chính phủ Hoa Kỳ hoàn toàn có khả năng áp giải những kẻ xâm phạm ra khỏi Tòa Bạch Ốc ”.Vài phút sau, Tổng Thống Trump đột ngột rời khỏi phòng họp và nói với báo chí rằng “Tôi phải đi ngay vì có một cuộc điện thoại khẩn cấp”. Tòa Bạch Ốc chưa hồi đáp đề nghị của CNBC đòi cung cấp thông tin chi tiết về việc ông Trump rời đi.

Tin bên lề: The Election That Could Break America Kỳ bầu cử có thể phá vỡ Hoa Kỳ– Barton Gellman ( The Atlantic): If the vote is close, Donald Trump could easily throw the election into chaos and subvert the result. Who will stop him?(Nếu kết quả bỏ phiếu suýt soát thì Donald Trump có thể dễ dàng đưa cuộc bầu cử vào hỗn loạn và phá hoại kết quả. Ai sẽ ngăn cản ông?)

Nhiều nhà quan sát cận cảnh về các cuộc bầu cử tổng thống Mỹ, học giả và luật gia cũng như chiến lược gia chính trị đang đứng trong một vị thế khó khăn với tư các là những phân tích gia tình báo như trong những tháng trước vụ tấn công 9/11.  Khi ngày 3 tháng 11 đến gần, màn hình của họ chớp đỏ liên hồi với những cảnh cáo mà hệ thống chính trị không biết phải  giải quyết cách nào. Họ nhìn thấy những dấu hiệu hiển nhiên mà mọi người chúng ta nhìn thấy, nhưng họ cũng biết những điều tinh tế mà phần lớn chúng ta không biết. Một cái gì đó rất nguy hiểm đã xuất hiện và Hoa Kỳ đang đi theo hướng trình của nó. Hiểm họa không đơn thuần  ở chỗ kỳ bầu cử 2020 sẽ mang lại bất hòa. Những ai lo sợ một cái gì tệ hại hơn thế đều xem viễn tượng hỗn loạn và tranh cãi như là chuyện đương nhiên sẽ đến. Đó chính là đại dịch Covid-19, một tổng thống đương quyền liều lĩnh, một đại hồng thủy phiếu bầu qua bưu điện, một dịch vụ bưu chính bị phá hoại, một nỗ lực phản công nhằm dập tắt phiếu bầu, và vô số những vụ kiện đang đè xuống bộ máy bầu cử ì ạch. Bất kỳ điều gì cũng co thể xảy ra, kể cả một vụ sạt lỡ tất yếu vào đêm bầu cử. Nhưng cho dù một bên có dẫn trước sớm đi nữa thì các thủ tục kiểm phiếu gián tiếp vẫn có thể trì hoãn kết quả nhiều ngày hay nhiều tuần lễ.Nếu chúng ta may mắn thì chu kỳ bấu cử lôi thôi luộm thuộm đó vẫn đi đến một kết thúc quy ước kịp kỳ hạn sinh tử vào tháng 12 và tháng Giêng. Trong trường hợp đó, cuộc đua sẽ được định đoạt với một uy quyền đủ lớn để bên thua cuộc sẽ bị buộc phải chịu đầu hàng. Đó là luận lý bình thường từ trước đến nay. Nhưng trong năm bầu cử với đại dịch, suy thoái, và chính trị đại họa, những then máy quyết định  đang bị rủi ro sụp đổ nghiêm trọng. Những cuộc nghiên cứu về luật lệ và thể thức bầu cử cảnh báo rằng những điều kiện đã chín mùi cho một cuộc khủng khoảng hiến pháp có tiềm năng đặt để Hoa Kỳ vào một tình trạng không có kết quả bầu cử. Chúng ta không có phương thuốc nào chống lại thảm họa đó. Đó là lý do tại sao xuất hiện những tia báo động đỏ. Theo nhận định của Richard L. Hasen, một giáo sư luật của Đại Học UC Irvine đồng thời là tác giả của cuốn Election Meltdown, “Chắc chắn chúng ta có thể nhìn thấy một cuộc đấu đá trước bầu cử tại các tòa án và trên đường phố nếu kết quả kiểm phiếu suýt soát nhau.” Nhiều người, kể cả Joe Biden, ứng cử viên của Đảng Dân Chủ, đã quan niệm sai bản chất của mối hiểm họa. Họ xem đó như một quan ngại rằng, không như các tổng thống trước đây, Trump có thể từ chối rời Phòng Bầu Dục nếu ông thất cử. Cũng như Joe Biden, họ thường kết luận rằng, trong trường hợp như thế, những giới thẩm quyền liên quan có khả năng nhanh chóng “áp giải những kẻ xâm phạm ra khỏi Tòa Bạch Ốc.” Tuy nhiên, trường hợp xấu nhất không phải là Trump bác bỏ kết quả bầu cử. Trường hợp xấu nhất là ông xử dụng quyền hành của mình để ngăn cản một kết quả quyết định bất lợi cho ông. Nếu Trump vứt hết những ràng buộc, và nếu những đồng minh Cộng Hòa của ông thi hành những trọng trách mà ông giao phó cho họ, thì ông có thể ngăn cản việc tuyên bố một chiến thắng hiển nhiên về mặt pháp lý của Biden trong Cử Tri Đoàn (Electoral College). Ông có thể ngăn cản sự đồng thuận về bất kỳ kết quả bầu cử nào. Ông có thể bám vào tình trạng bất xác đó đề tiếp tục ngồi lại. Các toán pháp lý tiểu bang và liên bang của Trump đã thiết kế nền tảng cho những chiến dịch hậu bầu cử nhằm thao túng những kết quả kiểm phiếu tại những tiểu bang nồng cốt. Những điều khoản  mơ hồ trong Hiến Pháp và những quả bom luận lý trong Đạo Luật Electoral Count Actcó tiềm năng kéo dài cuộc tranh chấp cho đến ngày Tuyên Thệ – một viễn tượng có thể đưa Hoa Kỳ đến vực thẳm. Tu Chính Hiến Pháp thứ 20 (Twentieth Amendment) quy định rõ rằng nhiệm kỳ tổng thống đương nhiệm có thể sẽ chấm dứt (shall end) vào trưa ngàyJanuary 20, nhưng hai người có thể xuất hiện để tuyên thệ. Một trong hai người đó sẽ đến với tất cả nhưng công cụ và quyền hành của chức tổng thống trong tay.(The Twentieth Amendment is crystal clear that the president’s term in office “shall end” at noon on January 20, but two men could show up to be sworn in. One of them would arrive with all the tools and power of the presidency already in hand).Theo nhận địch của Julian Zelizer, một giáo sư sử học và công vụ tại Đại Học Prince­ton, “Chúng ta hoàn toàn không sẵn sàng làm điều đó. Chúng ta đề cập đến điều đó, một số người lo ngại điều đó, và chúng ta tưởng tượng điều đó có nghĩa là gì. Nhưng ít ai có câu trả lời thực sự cho những gì sẽ xảy ra nếu then máy của nền dân chủ bị xử dụng để ngăn cản một giải pháp hợp pháp cho cuộc bầu cử.”“We are not prepared for this at all. We talk about it, some worry about it, and we imagine what it would be. But few people have actual answers to what happens if the machinery of democracy is used to prevent a legitimate resolution to the election.”

Chúng ta không nên quyết đoán điều gì. Donald Trump có thể thắng hay thua, nhưng ông sẽ không bao giờ tuyên bố thua cuộc. Hành vi và ý hướng công khai của Trump dứt khoát không cho thấy ông sẽ chấp nhận phán quyết của công chúng nếu kết quả bầu cử thất lợi đối với ông. Ông nói láo một cách thần kỳ – thao túng các biến cố, tranh thủ ưu thế, trốn tránh trách nhiệm, và phớt lờ tự ái. Theo Barton Gellman, tác giả của bài báo nầy trên tờ The Atlantic, bệnh lý có thể ảnh hưởng mạnh nhất trên những lựa chọn của Trump. Ông phù hợp với những tiêu chuẩn chẩn đoán về hai căn bệnh psychopathy (bệnh thái nhân cách) and narcissism (hội chứng tự mê). Theo định nghĩa y học, bệnh thứ nhất hay bệnh thứ nhì cũng đều khiến ông mất khả năng chấp nhận thất bại. Bình luận quy ước khó lòng giải quyết vấn đề nầy một cách thỏa đáng. Các nhà báo và dư luận viên cảm thấy buộc phải dè dặt khi hỏi “Chuyện gì sẽ xảy ra” nếu Trump thất cử và từ chối thú nhận thất cử?Theo tờ Politico, “Tất cả nhũng kịch bản đó có vẽ xa vời chẳng khác khoa học giả tưởng.” Barbara McQuade, một cựu chưởng lý, không khỏi thừa nhận rủi ro trên là có thực. “Từ xưa đến nay, sự kiện một tổng thống phủ phận kết quả của một cuộc bầu cử là chuyện khó có thể tưởng tượng. Ngày nay cũng thế, nếu đó không phải là một khả thể thực sự thì ít nhất đó là điều mà những người hậu thuẫn Trump đang đùa cợt.”Nhung những người hậu thuẫn Trump không phải là những người duy nhất công khai phơi bày những ý nghĩ siêu hiến pháp. Trong chiến dịch tranh cử hiện nay và vừa qua, Trump từng được trực tiếp hỏi liệu ông sẽ tôn trọng kết quả bầu củ hay không. Ông trả lời nước đôi. Ông sẽ quyết định ra sao khi hoàn cảnh đến? Trump đã thực sự trả lời rồi đấy.Tại một cuộc tuần hành ở Delaware, Ohio, trong những ngày cuối của chiến dịch 2016, ông lớn tiếng tuyên bố, “Tôi sẽ triệt để tôn trọng kết quả của cuộc bàu cử ví đại và lịch sử nầy.” Ông ngừng lại một lúc rồi dùng ngón tay trỏ ấn chỉa ba lần, để nhấn mạnh ba chữ trong câu “If … I … win!” Chỉ lúc đó ông mới xòe môi ra mỉm cười đắc ý. Tại Đại Hội Đảng Cộng Hòa ngày Aug. 24, 2020, Trump công khai tuyên bố, “ Cách duy nhất họ thắng được chúng ta là bầu cử gian lận” (The only way they can take this election away from us is if this is a rigged election).Trừ phi ông có được một chiến thắng trung thực trong Cử Tri Đoàn, bằng không sự từ chối công nhận thua cuộc của ông  sẽ có những ảnh hưởng dây chuyền.Chúng ta không có tiền lệ hay thủ tục nào để kết thúc cuộc bầu cử nầy nếu Biden có vẻ thắng được Cử Tri Đoàn nhưng Trump từ chối công nhận. Trong hoàn cảnh đó, chúng ta phải phát minh một tiền lệ hay thủ tục như thế.Cũng theo nhận định của Barton Gellman, trên một số phương diện nào đó, Trump là một nhà độc tài yếu kém. Ông có miệng nhưng không có cơ bắp để thực hiện ý muốn của minh một cách bảo đảm. Trump tố cáo Cố Vấn Đặc Biệt Robert Mueller nhưng lại không thể sa thải ông. Ông tố cáo những kẻ thù của ông về tội phản bội nhưng lại không thể bỏ tù họ. Ông đã uốn cong nạn quan liêu và chế giễu luật pháp nhưng lại không thoát ly khỏi hẳn những ràng buộc của chúng.

Tin cập nhật Theo New York Times, phe Cộng Hòa trong Quốc Hội cho biết họ sẽ tôn trọng kết quả bầu cử và hứa hẹn việc chuyển giao quyền hành êm thấm nếu Joe Biden đắc cử. Những tuyên bố đó ngược hẳn với phát biểu của TT Trump, người đã hai ngày  liên tiếp từ chối cam kết một cuộc chuyển giao quyền hành ôn hòa trong trường hợp ông thất cử.Đảng Dân Chủ cảnh cáo cử tri đừng coi thường phát biểu của ông Trump. Dân Biểu Adam Schiff nhận định, “Điều đó cho thấy nền dân chủ đang chết” (This is how democracy dies)

Share this post