Lỗi Lầm Nhiều Nhà Văn VN Thường Mắc Phải! – Đỗ Văn Phúc

Lỗi Lầm Nhiều Nhà Văn VN Thường Mắc Phải! – Đỗ Văn Phúc

Hôm nay, ngồi rảnh rang xem lại trong các thư mục và nhớ lại một chuyện thú vị. Các vị nhà văn VN thường cầm nhầm tác phẩm người khác? Ngày trước ở VN có rất nhiều tác giả dịch sách các nước khác (nhất là Pháp và Âu Châu) rồi khi in, cho ngay tên mình lên trang bià và trang trong. mà không ghi tên tác giả???!!! Ví dụ cuốn Tâm Hồn Cao Thượng dịch từ cuốn Cuore của nhà văn Ý Edmondo de Amicis, ngay trang bìa thấy tên dịch giả HMA ở trên cùng và không thấy tên De Amicis! Cũng có nhiều nhà văn nổi tiếng lấy nguyên truyện ngoại quốc rồi thay tên Việt Nam cho nhân vật và địa danh (dĩ nhiên cũng có thay vài tính tiết cho hợp khung cảnh VN) rồi ghi tên mình là tác giả. Ví dụ: Cụ HBC viết cuốn Ngọn Cỏ Gió Đùa từ truyện Les Misérables của Victor Hugo, DH viết Bên Dòng Sông Trẹm  lấy từ truyện Le Fils de Personne. Cũng có vài vị biết điều hơn, ghi là phóng tác, nhưng cũng không thèm ghi tên bản gốc và tác giả chính của sách! Ví dụ: HHT vớí cả lô truyện trinh thám tứ truyện Pháp, Anh.Theo nguyên tắc, dù ai đó mất nhiều công để dịch cuốn sách, khi in ra, trang bìa và trang 1 bên trong phải đề tên tác giả. Còn tên dịch giả chỉ để một cách khiêm tốn thường là ở một trang bên trong mà thôi Trong tủ sách của tôi có nhiều sách dịch từ các tác giả Nga, Pháp, Hungary, Bulgaria… tìm đỏ mắt không thấy tên người dịch! Chứng minh: Cuốn War and Peace của Leo Tolstoy, cuốn The Three Musketeers dịch từ cuốn Les Trois Mousquetaires của Alexandre Dumas, cuốn Doctor Zhivago dịch từ sách Nga của Boris Pasternak chỉ thấy tên tác giả… Cũng có vài dịch giả ghi tên mình ở trang bià, nhưng nhỏ và ở vị trí khiêm tốn so với tên tác giả trên đó.

Cũng nhân chuyện này, xin thưa với quý một khám phá mới về tác quyền (Author’s right). Theo một quý bà ở Office of Copyrights thuộc Library of Congress mà tôi liên lạc nhiều lần về cuốn sách mới in, thì quyến tác giả thuộc về người đầu tiên sáng tác ra. Ví dụ các phù hiệu của Quân Đội VNCH, có lẽ sau khi đã đục Quân Đội chấp thuận sử dụng, thì tác quyền có thể do người vẽ mẫu hay của chính Quân Lực.Và QLVNCH không còn tồi tại, nên các thứ này trở thành public, vô chủ! Những người chụp hình lại, vẽ mẫu lại hoàn toàn không có tác quyền dù phải mất nhiều thì giờ touch up. Trong cuốn sách của tôi, theo bà ta, thì tôi chỉ có tác quyền các đoạn văn và những hình vẽ như hình người lính đội nón, đeo huy chương…hay những hình ảnh kỷ niệm riêng.Quý vị có góp ý kiến gì không? Xin mời!

Share this post