Tâm Lý Tuổi Già – Sưu Tầm

Tâm Lý Tuổi Già – Sưu Tầm

Ở nhiều người già khỏe mạnh, không bệnh tật thì mọi hoạt động tâm lý, tư duy vẫn giữ được gần như lúc còn trẻ.

Nói chung người già vẫn thích tiếp xúc với mọi người, thiết tha đối với lao động, yêu cuộc sống, gắn bó với mọi tiến bộ của đất nước, xóm làng. Không ít người mặc dầu tuổi cao vẫn lao động sáng tạo và có những cống hiến to lớn cho loài người. L.V. Mitsurin thọ 80 tuổi, Lep Tônxtôi 82 tuổi, I. Gớt và V. Huygô đều thọ 83 tuổi, Vônte 84 tuổi, I. Niutơn, Z. Lamac 86 tuổi, Picatxô 93 tuổi, Nguyễn Bỉnh Khiêm 96 tuổi…

Ở những người già không đạt mức hoạt động tâm lý, tinh thần bình thường phần lớn là do bệnh tật. Trong số 985 người quá 65 tuổi được kiểm tra toàn diện về sức khỏe thấy 407 có bệnh thực thể hoặc tâm thần nặng, 509 có bệnh thực thể hoặc tâm thần nhẹ và vừa; chỉ 69 người là không có bệnh. Như vậy, bệnh tật có ảnh hưởng rõ rệt đối với tâm lý người già.

Về tính tình, những người sống lâu khỏe mạnh thường vui vẻ, lạc quan, rộng lượng, hài hòa. Những người cơ thể không hoàn toàn khỏe mạnh, hay ốm yếu, thiếu rèn luyện tu dưỡng thì thường có xu hướng đậm nét hóa những đặc điểm tính tình vốn có từ trước. Ví dụ, trước có tính cẩn thận thì khi về già dễ trở nên khó tính, “kỹ tính”; người trước kia hay cởi mở thì nay có thể nói nhiều, “lắm điều”… Ở một số người già cơ thể suy yếu, có hiện tượng thu mình lại, ngại cái mới, ngại mọi sự đổi thay, thích sống với những kỷ niệm cũ.

Cảm ứng và tình cảm hay có những phản ứng khác với lúc trẻ. Đôi khi chỉ một kích thích khó chịu nhỏ cũng làm cho họ phản ứng quá mức. Trước những tình huống mới luôn luôn thay đổi, cách xử lý của họ thường kém linh hoạt.

Nhiều người có tuổi rất nhớ chuyện cũ hơn những việc mới và kỷ niệm cũ thường được nhắc lại với một cảm giác thích thú và thường họ cảm thấy đẹp hơn hiện tại. Trí nhớ về kiến thức chung, kiến thức nghiệp vụ (nhất là người có văn hóa, người lao động trí óc, người có thói quen suy nghĩ, tìm hiểu, học hỏi…) nói chung khá tốt trong một thời gian dài.

Đối với gia đình, tâm lý người già cũng có những đặc điểm cần chú ý: sự cô độc, không ai quan tâm đến mình lúc tuổi cao sức yếu, hay suy nghĩ, luôn luôn muốn đón nhận sự quan tâm săn sóc tận tình tỉ mỉ của người khác. Phần lớn các cụ muốn ở chung với con cái đã trưởng thành nhưng không phải để nuôi con cháu như thời còn trẻ mà là ngược lại. Nhưng cũng có một số đáng kể – nhất là ở thành phố – do điều kiện nhà ở chật chội, tính tình không hợp nhau, các cụ muốn ra ở riêng.

Về tình nghĩa vợ chồng, cũng có những đặc điểm cần có sự thông cảm của mọi thành viên trong gia đình lớn. Thời kỳ vất vả nuôi con, xây dựng tương lai sự nghiệp riêng, xây dựng kinh tế gia đình đã tạm ổn, đến giai đoạn này, hai vợ chồng già lại thấy lại nhu cầu tình cảm săn sóc lẫn nhau như buổi ban đầu. Trong rất nhiều gia đình, hai vợ chồng già ngày càng gắn bó với nhau, họ thông cảm, đón biết từng nhu cầu ý muốn của nhau, có những quan niệm ý thích giống nhau, yêu ghét giống nhau, thích trao đổi tâm tình với nhau, càng ngày họ càng cảm thấy không thể sống thiếu nhau. Tình cảm đó là thiêng liêng cần hết sức tôn trọng. Mặc khác lòng thương yêu của ông bà đối với cháu nội, cháu ngoại trong nhà là một yếu tố rất quan trọng để đảm bảo sự đoàn kết, ấm cúng trong gia đình.

Biến đổi cơ thể trong quá trình hóa già

Đặc điểm chung nhất của quá trình hóa già: các bộ phận trong cơ thể không bắt đầu già như nhau và tốc độ già của chúng cũng khác nhau. Trên một cơ thể nhất định có bộ phận già trước, có bộ phận già sau; có bộ phận hóa già nhanh, có bộ phận hóa già chậm. Trong cuộc sống hàng ngày chúng ta cũng có thể thấy có người tai nghễnh ngãng trong lúc mắt còn rất tinh, có người tóc bạc rất nhanh trong vài tháng, có người mặc dầu tuổi đã cao nhưng tóc còn đen và trải qua thời ký tóc hoa râm rất lâu mới thành bạc hẳn.

Người già hay đau khớp, đau mỏi ống xương, do thoái khớp làm cử động khó khăn nhất là cột sống, và do loãng xương dễ gây gẫy xương dù chỉ do chấn thương nhẹ. Các sợi cơ ở tuổi già không bố trí song song mà hay bắt chéo, xoắn cơ teo nhỏ đi. Do yếu cơ, người già đi không vững, mau mệt khi ráng sức, hay run tay chân, động tác kém chính xác.

Nhiều cụ nghễnh ngãng lúc đầu, về sau điếc hẳn. Tuy thính giác chỉ là một giác quan nhưng ảnh hưởng rất lớn đến tâm lý người già vì mất khả năng tiếp xúc, quan hệ, trao đổi ý kiến, tình cảm với mọi người làm cho người già vốn đã có cảm giác cô độc lại cô độc hơn. Mắt nhìn ngày càng kém. Điều tra trên 13529 cụ ở nước ta thấy 54,14% mắt kém, 20,70% bị đục thủy tinh thể, không nhìn thấy gì. Giọng nói yếu dần, run run, kém sôi nổi, buồn tẻ, kém lưu loát. Chữ viết nhỏ dần, không đều, tốc độ chậm, xấu và dập xóa nhiều.

Ở người già nhiệt độ trung bình là 36o9 buổi sáng và 37o2 buổi chiều. Độ chênh lệch nhiệt độ trung bình là 0o3 giữa sáng và chiều, thấp hơn so với người trẻ. Người già hay ớn lạnh, thích sưởi ấm khi chỉ mới bắt đầu trở lạnh. Da nhăn do teo và giảm tổ chức mỡ dưới da; hay có chấm màu nâu nhạt (da mồi). Các sẹo lâu liền. Tóc bạc, răng long.

Về tim mạch, hay gặp trường hợp người già tăng huyết áp. So với lúc đứng tuổi, huyết áp tối thiểu thường từ 69,4 ±0,60 tăng lên 78,0 ±0,71 và huyết áp tối đa từ 121,0 ±1,92 tăng lên 150,0 ±3,93 mm/Hg. Những biến đổi đó không nên coi là bệnh lý. Động mạch dễ bị xơ cứng. Về phương diện hô hấp, so với lúc trẻ, dung tích sống giảm 49-56% ở người già, khí lưu thông giảm 11-18%, hít vào tối đa giảm 54-60%, thở ra tối đa giảm 50-60%; tốc độ thở ra tối đa trong một giây giảm 45%, thông khí tối đa trong 1 phút giảm 50%. Đối với hệ tiêu hóa hay gặp trường hợp chán ăn, ăn không tiêu và răng hỏng, dạ dày co bóp yếu; táo bón vì hoạt động ở ruột kém cũng như chế độ ăn không thích hợp. Thận người già hoạt động kém hơn người trẻ gần một nửa, vì vậy dùng thuốc cần cẩn thận, dễ có hiện tượng ngộ độc do tích lũy thuốc quá mức.

Những biến đổi của cơ thể trong quá trình hóa già rất nhiều và có mức độ rất khác nhau. Điều cần nhớ là già không phải là bệnh, tuy già có tạo điều kiện cho bệnh dễ xuất hiện. Mặc khác cũng cần nhớ là cơ thể có khả năng rất kỳ diệu tự điều chỉnh trước những biến đổi ở bộ phận này hay bộ phận khác. Vì vậy ở một cơ thể không có bệnh, nếu biết sống hợp lý (nghĩa là hợp với các quy luật của sinh học, của môi trường thiên nhiên và của xã hội) thì trong suốt quá trình hóa già có thể giữ được trạng thái thăng bằng, điều kiện đầu tiên của sức khỏe. Cuộc sống trong gia đình nhất là gia đình gồm nhiều thế hệ, phải góp phần vào việc lập lại, duy trì; củng cố thế thăng bằng đó

Share this post